Daling non-food retail komt door aflossen schulden

De daling van de non-food retail is voor een groot deel te wijten aan de behoefte van de consument om schulden af te lossen. Dat schrijft ABN Amro in het rapport Sectorupdate Retail.

Afgelopen twee jaar is er 2,5 miljard euro aan schuld afgelost, 10% van het totale aantal. Het reëel beschikbaar inkomen sinds 2008 nam af met 2%. Deze twee oorzaken samen hebben directe gevolgen voor de bestedingen.

Het dalende aantal verkopen wordt versterkt door factoren als het enorm lage consumentenvertrouwen, hoge werkloosheid en de crisis op de huizenmarkt en in de bouw. De rol van webwinkels in het teruglopende aantal verkopen in de fysieke retail is niet zo groot. Het totale aandeel van de online non-food retail is slechts 5,6% van de totale markt.

Retailers Schiphol hadden goed jaar

Retailers op Schiphol draaiden het afgelopen jaar goed. Het aantal bestedingen in de winkels achter de paspoortcontrole steeg met 7,3 procent naar 16,69 euro per vertrekkende passagier.

Daarnaast steeg ook het aantal passagiers. In totaal vertrokken 51 miljoen reizigers vanaf Schiphol, dat is een stijging van 2,6% in vergelijking met 2011. Wel werd er iets minder vracht vervoerd.

De omzet van de Schiphol Group steeg naar 1353 miljoen euro. Het nettoresultaat komt uit op 199 miljoen euro, maakte Schiphol vrijdag bekend.

‘Service moet een tien zijn’

Retailers nemen te vaak genoegen met een zesje op het gebied van service. Dat stelt algemeen directeur Gabri Martèl van de Nederlandse Expert Group in het februarinummer van RetailTrends. Volgens hem is het juist noodzakelijk om voor een tien te gaan, ‘wil je in deze tijd excelleren’.

“Het verschil maken op prijs- en productniveau zit er in de elektronicabranche niet meer bij. Iedereen schermt met kortingen of doet aan ‘deals’ als ‘de laagste prijsgarantie”, zegt Martèl. Om die reden heeft Expert er voor gekozen meer in te zetten op service en persoonlijk contact. “We willen uitmunten in deskundig en persoonlijk advies en het leveren van topkwaliteit. We moeten af van de middelmaat. Niet een stap, maar meerdere stappen harder lopen dan de rest.”

De algemeen directeur ziet veel kansen voor dienstverlening. “Wellicht heeft dienstverlening in de toekomst een groter aandeel in omzet dan de verkoop van producten. Je ziet een toenemende digitalisering van Nederlandse huishoudens, maar door al die verschillende technische apparaten in huis zien mensen door de bomen het bos niet meer.”

Volgens Martèl verwachten consumenten dat de apparaten die ze kopen en van hetzelfde netwerk gebruik maken, gekoppeld worden in het thuisnetwerk. “Sommige consumenten zijn daar zelf handig in, maar een grote groep mensen niet. Neem bijvoorbeeld de sterk groeiende groep vijftigplussers. Zij hebben meer geld dan de jeugd, zijn trouwer en loyaler. Wij spelen op die groep in door het serviceniveau te leveren dat zij verwachten.” Om dat serviceniveau te verwezenlijken heeft Expert begin vorig jaar onder meer een eigen opleidingsprogramma ontwikkeld voor Expert-ondernemers.

‘Retailmarkt krimpt verder op korte termijn’

De retailmarkt zal in 2013 met twee procent in volume dalen. Dat voorspelt ABN AMRO in de Retail sectorupdate. Volgens het Economisch Bureau van de bank zijn de vooruitzichten op de lange termijn wel gunstig. Retailers kunnen profiteren van de sterke basispositie die Nederland de afgelopen twintig jaar heeft verworven. Daarnaast genieten Nederlanders een goede infrastructuur en staat ons land goed in de markt door het gunstige ondernemingsklimaat. “Dit resulteert echter niet vanzelfsprekend in economische ontwikkeling”, concludeert de bank. “Retailers en de rest van het bedrijfsleven moeten blijvend innoveren om de concurrentiekracht te vergroten. Hiervoor is een hoog opgeleide beroepsbevolking nodig. Het arbeidsaanbod, met name van hoogwaardig technisch personeel, schiet nog tekort om in de toekomst nieuwe mogelijkheden maximaal te benutten.”

ABN AMRO waarschuwt daarnaast dat de arbeidsmarkt een groot knelpunt is voor ondernemend Nederland. “Ondernemers moeten hierdoor nog alerter en flexibeler zijn. Het is aan de overheid om een goed ondernemersklimaat te scheppen.” Volgens ABN AMRO moet de overheid niet alleen het ontslagrecht vereenvoudigen, maar ook de procedures om een bedrijf te starten en de regeldruk verder verlagen.

Adverteerder heeft liever specialist voor digitale klussen

De dienstverlening op het gebied van digital marketing en communicatie ligt bij de gespecialiseerde bureaus op een fors hoger niveau dan bij de full service mediabureaus. Dat blijkt uit onderzoek onder adverteerders (N=328) van Blauw Research in opdracht van Adformatie.

In het onderzoek is gevraagd naar 11 sub disciplines in het brede veld van digital marketing en communicatie, zoals display advertising, automated trading, social media en mobile marketing (zie complete overzicht onderaan). In antwoord op de vraag: ‘Welk type bureau (full service of gespecialiseerd) zou u overwegen per discipline?’ wordt duidelijk dat adverteerders over de gehele linie de voorkeur geven aan een gespecialiseerd bureau. Dit geldt vooral voor de disciplines affiliate marketing (74 pct), search engine optimization (SEO, 71 pct) en search engine advertising (SEA 72 pct). In het geval van de disciplines viral marketing en online video advertising is het verschil niet zo groot, 43 procent van de adverteerders zegt voor beide type bureaus te zullen kiezen.

Verrassend
Die voorkeur zit in een aantal verschillende factoren. Voor verrassende oplossingen zegt 59 procent van de ondervraagden beter af te zijn bij een gespecialiseerd mediabureau dan bij een full service bureau (18 pct). Bovendien vindt 63 procent dat je voor innovatief denken beter af bent bij een specialist, tegenover 17 procent bij een full service mediabureau. Eén van de respondenten: ‘Het full service bureau denkt vaak te traditioneel.’

Strategie
Op het gebied van strategische vaardigheden liggen de verhoudingen anders: 52 procent kiest dan liever voor een full service bureau, tegenover 27 procent voor een gespecialiseerd bureau. Een respondent; ‘Een full service mediabureau is beter in staat om de noodzakelijke verbanden te leggen tussen de diverse mediavormen.’

Jaaromzet Zalando: 1,2 miljard euro

Vier jaar geleden bestond Zalando nog niet, nu sluit het zijn laatste boekjaar af met een omzet van 1,15 miljard euro. Er wordt nog negentig miljoen euro verlies gedraaid, maar in een aantal landen speelt het al quitte.

Zalando noteert in 2012 een verdubbeling van de omzet ten opzichte van het jaar ervoor. Het verkooptotaal ging van 510 miljoen euro (2011) naar 1,15 miljard euro (2012).

De jaarcijfers van investeringsbedrijf Kinnevik (PDF), dat de grootste aandeelhouder is met 35 procent, laten verder zien dat het e-commercebedrijf richting winstgevendheid werkt.

Kinnevik verklapt dat het verlies rond de negentig miljoen euro bedraagt. ‘In de beste landen, waaronder Duitsland, Oostenrijk en Zwitserland, draait Zalando break-even terwijl het nog grote groei doormaakt. Tegelijkertijd investeert het bedrijf in nieuwe markten om zijn leidende positie in Europa te versterken. Hierdoor sloot Zalando het jaar af met een verbeterde winstmarge (ebit) van -8 procent van de omzet versus -12 procent in 2011.’

Het ziet er volgens de grootaandeelhouder niet naar uit dat Zalando nog een financieringsronde zal doorlopen. Het bedrijf is volgens de Zweden voldoende gekapitaliseerd om de geplande groei te realiseren.

‘Verdubbeling winkelleegstand in 2020’

De leegstand in de Nederlandse winkelgebieden loopt in 2020 op naar veertien procent. Dat voorspelt ABN Amro in de nieuwe ‘Winkelkaart van Nederland’, die vandaag wordt gepresenteerd. Ten opzichte van de huidige leegstand, die bij winkelgebieden uiteenloopt van vijf tot acht procent, is dat een forse stijging.

Analisten van de bank wijzen naar de verslechterde economische omstandigheden als voornaamste oorzaak van de groei. Ook de sterke concurrentie van het internet en de vergrijzing worden als aanleiding gezien. De trend van de groeiende leegstand is volgens ABN ‘onomkeerbaar’. Hoofd retail estate advisory Erik Steinmaier bij ABN Amro, denkt zelfs dat de voorspelde stijging aan de voorzichtige kant is. “Het stijgt inderdaad behoorlijk richting 2020. Toch zijn er ook zeker het afgelopen jaar veel geluiden geweest die eigenlijk een nog veel sterkere stijging verwachten.”

ANB voorziet dat alle typen winkelgebieden met meer leegstaande winkels te maken krijgen. De drukke binnensteden zijn hierop geen uitzondering. Toch treft de kaalslag vooral de kleinere, incomplete winkelgebieden. Dat komt volgens het rapport doordat consumenten bereid zijn steeds verder te reizen voor een dagje shoppen. Ze kiezen dan voor plaatsen met het meest gevarieerde aanbod. Ook voor dagelijkse boodschappen willen consumenten grotere afstanden overbruggen.

Met name bij meubelboulevards kleiner dan 20.000 vierkante meter zal de leegstand snel toenemen, blijkt uit de analyse. Ook de modebranche zal nog een gevoelige klap krijgen de komende jaren. De totale vloeroppervlakte met mode bedraagt momenteel 3,2 miljoen vierkante meter. “Sinds 2004 is dat een stijging van 21 procent. ABN Amro acht een krimp van vijftien procent noodzakelijk om de modebranche weer op een gezond niveau te krijgen.”

Ondanks de sombere berichtgeving is er volgens ABN geen sprake van het einde van de fysieke winkels. Retailers moeten dan wel meer toegevoegde waarde leveren en meer experimenteren ‘met formules waarin beleving centraal staat’. De bank constateert dat winkels al steeds meer succesvol inzetten op cross-channel.

Onderzoeksbureau Locatus constateerde eerder deze week dat door verschuivingen in het winkelbestand de winkelleegstand in 2012 per saldo nauwelijks is gestegen. Hoewel er vorig jaar ruim vijfduizend panden leeg kwamen te staan en ruim duizend nieuwe panden leeg werden opgeleverd, zorgden nieuwe (tijdelijke) initiatieven ervoor dat de winkelleegstand per saldo slechts toenam met 241 panden.

Ook Kijkshop introduceert afhaalpunten

Kijkshop biedt haar klanten voortaan een click & collect-service. Zij kunnen hun online bestelde producten daardoor binnen een uur gratis ophalen in alle Kijkshop-winkels. De consument krijgt op Kijkshop.nl te zien welke producten waar op voorraad zijn.

Volgens Bram Bruijns, manager marketing & e-commerce, geeft Kijkshop met de introductie van de click & collect-mogelijkheid vorm aan zijn multichannelstrategie. “De integratie van on- en offline wordt op deze wijze binnen onze formule verder uitgebouwd, hetgeen steeds belangrijker wordt in het veranderende retaillandschap.” In dit kader maakte Kijkshop het eerder al mogelijk voor consumenten om niet-voorradige producten via bestelzuilen in de fysieke winkel te kunnen bestellen.

Click & collect wordt steeds meer omarmd door retailers. Zo bieden onder meer HEMA, V&D, de Bijenkorf, Blokker, Bever Zwerfsport en Praxis hun webklanten de mogelijkheid om producten gratis af te halen in een fysieke winkel.

Winkels Utrecht mogen op zondag openen

Winkels in de binnenstad van Utrecht mogen vanaf volgende week elke zondag open zijn. Dat heeft de Utrechtse gemeenteraad na jaren van discussiëren besloten. Het is aan de winkeliers zelf of en hoe vaak zij gebruik maken van de mogelijkheid om op zondag te openen.

In de Domstad wordt al jarenlang gediscussieerd over eventuele koopzondagen. De dialoog dimde toen een meerderheid van de Utrechtse bevolking zich in 2005 uitsprak tegen een verruiming van de winkeltijden, maar laaide vorig jaar weer op door een burgerinitiatief vanuit de middenstand.

In gevolg daarvan werd vorig najaar een nieuw onderzoek gehouden, waaruit bleek dat 61 procent van de ondernemers in de Utrechtse binnenstad voor zondagsopening van winkels was. Daarentegen wilde 34 procent de zondagsrust behouden, waardoor bijvoorbeeld het CDA zich zeer heeft verzet tegen de verruiming van de openingstijden.

Ook de ChristenUnie betreurt het besluit. “Het is slecht voor de kleine winkeliers, voor de binnenstadbewoners, voor de zondagsrust en voor het milieu. Een onderbouwing van enig positief effect ontbreekt”, zo stelt de fractie tegenover het ANP.

VVD en D66 zijn echter opgetogen over de verruiming van de winkeltijden. “De wereld verandert, de economie verandert en de manier waarop mensen leven verandert. De overheid mag ondernemers niet beletten om op die veranderingen in te spelen”, stelde D66 vrijdag.

Waakhond ACM voorlopig niet actief

De nieuwe supertoezichthouder Autoriteit Consument en Markt (ACM) gaat pas na de zomer van start. De waakhond zou de Nederlandse Mededingingsautoriteit, de Consumentenautoriteit en Opta per 1 januari 2013 vervangen, maar de Eerste Kamer zette woensdag vraagtekens bij de rommelige vorm die is gehanteerd bij de oprichting.

Zo is het niet gebruikelijk dat er eerst wordt gestemd over de oprichting, en pas later over de bevoegdheden van de ACM. Bovendien vrezen de senatoren dat de kartelwaakhond geen onafhankelijke instelling zal zijn, maar een voorpost van Economische Zaken. Minister Kamp (EZ) heeft aangegeven tot na de zomer nodig te hebben om de start van ACM alsnog in goede banen te leiden.